Yaşlılıkta Egzersizin Önemi

Yaşlılık; çocukluk, gençlik, orta yaşlılık gibi hayatın bir devresidir. İnsanın doğumdan itibaren geçirdiği bu devrelerde, yaşam fonksiyonları, metabolizması, psikolojisi ve sosyal ilişkileri de değişmektedir. Bu nedenle yaşlılık bir hastalık değil, kendine özgü özellikleri olan fizyolojik bir süreçtir. Egzersiz, yaşlanma ile ortaya çıkabilecek pek çok problemin önlenmesinde etkili olabilecek kolay ve maliyetsiz bir tedavi yöntemidir.  Bu hafta sizlere, yaşlılıkta egzersizin önemi ile ilgili bilgiler paylaşmak istiyoruz.

Yaşlı bireylerde egzersiz yapılmasının bazı hedefleri vardır. Bunlar, kemik yıkımını önlemek, dayanıklılığı geliştirmek, düşmenin engellenmesi ve benzeri gibi… Bu sebeple, kişilerin egzersiz tercihleri sorgulanmalı ve mevcut egzersiz alışkanlıkları bilinmelidir.

Yaşlılıkta Egzersizin Önemi

Egzersizin amacı; Vücudun mevcut fonksiyonel seviyesini sürdürmek ve bir sonraki seviyeye ulaşmasını sağlamaktır. Yaşlı bireylerin fizyolojik fonksiyon değişiklikleri gerçekleştiğinde, egzersiz tipi ve dozajı da değişir. Ancak, egzersize başlamak için hiçbir zaman geç değildir. Uzman araştırmalarına göre, yetmiş beş yaşına kadar hiç egzersiz yapmamış yaşlıların dahi düzenli egzersize başladıkları takdirde, yaşam kalitelerinin orta derecede arttığı saptanmıştır.

Egzersiz öncesi değerlendirmede; yaşlı bireylerin, kalp damar hastalıkları, risk semptomları ve kas kısıtlılıkları belirlenmelidir. Düşük ve orta derece şiddette aerobik ve dirençli egzersize, yavaş ve kademeli olarak başlayacaklar ise, göğüs ağrısı, çarpıntı veya baş dönmesi gibi uyarıcı semptomlara dikkat etmelidir.

Egzersiz Şiddetinin Belirlenmesi 

Yaşlı bireylerde egzersiz programını belirlerken kullanılan en önemli parametrelerden biri maksimal kalp hızıdır. Genellikle egzersiz şiddeti hastanın kapasitesinin %40-85’i arasında tutulmalıdır.

*Egzersizde basit ve az olan hareketlerden başlanmalı, daha sonra yavaş yavaş kademeli olarak arttırılabilir.

*Sağlık durumunuz ve vücut yapısına bağlı olarak, farklı kas grupları için, egzersiz programları ile çeşitlendirebilirisniz.

‘’Bir uzman yardımıyla hareket edip, program değiştirilirken veya egzersizler eklenirken, bireyin verilecek programı yapabileceğinden emin olunmalıdır’’

Egzersiz Türleri

Aerobik ve Kardiyovasküler egzersizler; uzun süreli aktivitelerde egzersiz için gerekli olan enerjinin oksijen kullanılarak sağlandığı egzersiz çeşitleridir. uzun mesafe koşu, yürüme, yüzme ve gibi aktiviteler bu gruba girer.

Eklem hareket açıklığı egzersizleri (EHA) bir eklemin normal veya mevcut hareket açıklığı sürecinde, düzenli olarak hareket etme kabiliyetine eklem hareket açıklığı, bunların düzenli aralıklarla tekrar edilmesine EHA egzersizleri adı verilir. Hasta herhangi bir vücut bölümünü hareket ettiremeyecek durumda ise, bu egzersizler mekanik bir alet yardımı veya eğitimli biri tarafından pasif olarak yaptırılırsa buna pasif eklem hareket açıklığı egzersizi adı verilir. Hasta aktif olarak harekete katılmak istiyor ama hareketi tamamlayamıyor ve bir alet veya birey tarafından desteklenerek hareketi tamamlayabiliyor ise, buna da aktif yardımlı hareket açıklığı egzersizi adı verilir.

3. Kuvvetlendirme egzersizleri kaslara yük bindirme esasına dayanarak uygulanan egzersiz tipleridir. Lastik , dambıl, ağırlıklar, yaylar gibi farklı araç gereçlerden yararlanılarak yapılabilir. Yaşlı bireylerde kuvvetlendirme egzersizleri belirlenirken kırık, hipertansiyon, riskleri dikkate alınmalıdır.

Germe egzersizleri; Kuvvetlendirme veya endurans programında ısınma ve soğuma bölümünün bir parçası olarak veya tek başına yapılabilir. Düzenli fiziksel aktivite ve GYA için haftanın en az 2 günü, ısınma ve soğuma bölümü için 5-10 dakika süren germe egzersizleri yapılabilir. Isınma periyodunda daha çok, dinamik germe egzersizleri, soğuma periyodunda ise statik germe egzersizleri kullanılmalıdır

Denge ve koordinasyon egzersizleri; yaşlı hastalar çevikliklerini kaybeder ve yürümede zorluk çekerler. Vücut kontrolü, denge refleksleri, kas gücü ve adım uzunluğu azalır. Buna bağlı olarak çok sık düşme riski ile karşı karşıya kalırlar. Bu gibi riskleri ortadan kaldırmak ve düşmeye bağlı sekonder gelişebilecek komplikasyonları önlemek için, denge ve koordinasyon egzersizleri mutlaka tedavi programının içinde yer almalıdır.

Uzmanlara göre, yaşlılıkla birlikte görülme sıklığı artan ve egzersizle riskleri azaltılabilir bazı hastalıklar ;

*Akciğer kanseri

*İltihabi durumlar

*Böbrek yetmezliği

*Duyusal fonksiyon bozuklukları

*Bağırsak kanseri

*Kalp yetmezliği

* Kalp damar hastalıkları

*Depresyon

*Düşme riskleri

*Hiperlipidemi

*Hipertansiyon

*Obezite

*Osteoporoz

*Çevresel damar hastalıkları

*Prostat Kanseri

*Yaşam kalitesi kaybı

*İnme-Felç

*Toplam yağ dokusu artışı

*Yürüme hızı

Yaşlıların hayat enerjilerini kaybetmemeleri ve pozitif hissetmeleri için, yaşlılıkta egzersizin önemine parmak basmaya çalıştık. Bütün bu tavsiyeler uzman görüşlerinden derlediğimiz tavsiyelerdir. Sizler uygulamadan önce uzmanınıza danışmayı unutmayınız.

Bizler, yaşlı bakıcı ajansı olarak, 29 yıldır evde yaşlı bakımı hizmeti veren yaşlı yardımcı hizmeti vermekteyiz. Yaşlılarımızın belli bir yaştan sonra yalnız kalmamaları, hem can güvenlikleri hemde kaliteli yaşamaları için önemli bir ihtiyaçtır. Referanslı ve tecrübeli yaşlı bakıcı yardımcılar için bizi arayabilirsiniz.

Berkay Danışmanlık İnsan Kaynakları
İnsan Kaynakları Yöneticisi
Güldan ŞAHBAZ
23.10.2020

Yazımızı paylaşmak için;
No Comments

Sorry, the comment form is closed at this time.

Mesaj Gönder
Hemen Bakıcı Bul!
İnsan Kaynakları Uzmanı
Merhaba 👏
Size Nasıl Yardımcı Olabiliriz?